Το κουτσουρεμένο πόρισμα για το καρτέλ στις κατασκευές και το μετρό

Γιατί βιάζεται η Επιτροπή Ανταγωνισμού να ανακοινώσει το πόρισμά της και τις ποινές που αφορούν μόνο τις ελληνικές κατασκευαστικές εταιρείες και αφήνει στο απυρόβλητο τις ξένες πολυεθνικές αναρωτιούνται στην αγορά κατασκευών. Μήπως επειδή στο τέλος Ιουλίου λήγει η προθεσμία υποβολής των υποψηφιοτήτων για τη γραμμή 4 του Μετρό, προϋπολογισμού 1,54 δισ. ευρώ (συν ΦΠΑ), ίσως του πιο μεγάλου κατασκευαστικού έργου που πρόκειται να γίνει στην Ελλάδα τα επόμενα χρόνια;

Πληροφορίες αναφέρουν ότι τις επόμενες ημέρες θα ανακοινωθεί το πόρισμα της Επιτροπής Ανταγωνισμού για τον κατασκευαστικό κλάδο. Όμως, το πόρισμα θα είναι μισό καθώς θα αφορά μόνο τις ελληνικές εταιρείες που υποχρεώθηκαν να μπουν στο καθεστώς της διευθέτησης και όχι το σύνολο των διερευνώμενων εταιρειών. Θα αφορά δηλαδή μόνο τους ελληνικούς ομίλους που παραδέχθηκαν την εμπλοκή τους με στόχο να περιορίσουν το πρόστιμο ώστε να μείνουν εν ζωή οι κατασκευαστικοί όμιλοι. Δηλαδή θα αφήνει έξω όλες τις μεγάλες ευρωπαϊκές κατασκευαστικές πολυεθνικές εταιρείες που αναφέρονταν στην αρχική εισήγηση και τα ονόματα των οποίων είχαν δοθεί επισήμως στη δημοσιότητα το 2016.

Αν συμβεί αυτό, θα πρόκειται για σκανδαλώδη εύνοια προς τις ξένες κατασκευαστικές εταιρείες οι οποίες εμπλέκονται στην υπόθεση και για δημιουργία αθέμιτου ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος στον συγκεκριμένο διαγωνισμό, υποστηρίζουν στην κατασκευαστική αγορά. Υπενθυμίζεται ότι οι ελληνικές εταιρείες εξαναγκάστηκαν από την Επιτροπή Ανταγωνισμού να προχωρήσουν σε διευθέτηση, με βαρύτατα πρόστιμα άνω των 80 εκατομμυρίων ευρώ, καθώς αν δεν τα δέχονταν, απειλούνταν με εξοντωτικά ποσά που θα τις οδηγούσαν κατευθείαν σε κλείσιμο.

Από την αρχή της υπόθεσης αυτής, η Επιτροπή Ανταγωνισμού επέλεξε με τους χειρισμούς της να ευνοεί τις μεγάλες ξένες πολυεθνικές των κατασκευών εις βάρος των ελληνικών τεχνικών εταιρειών.

Έτσι, παρά το ότι οι ξένες πολυεθνικές εταιρείες έχουν καταδικαστεί για καρτελικές συμπεριφορές σε πολλές μεγάλες χώρες της Ευρώπης όπως είναι η Ολλανδία, η Γαλλία, η Μεγάλη Βρετανία, η Ισπανία, αλλά και σε πιο μικρές όπως Τσεχία, Σλοβακία, Ουγγαρία, Πολωνία, Δανία και είχαν επιπλέον ηγετικό ρόλο ή συμμετείχαν (π.χ. Siemens, Hochtief,Vinci, FCC, ACS κ.λπ.) στις κοινοπραξίες που εκτέλεσαν τα μεγάλα ελληνικά έργα τα οποία διερευνούσε, η Επιτροπή Ανταγωνισμού απέφυγε επιμελώς να τις ενοχλήσει όταν έκανε επιδρομές μόνο στα γραφεία των ελληνικών τεχνικών εταιρειών και για να βρει ενοχοποιητικά στοιχεία πριν από 4,5 χρόνια.

Τις «θυμήθηκε» αργότερα, μετά από έναν χρόνο, στη διάρκεια του οποίου οι ξένοι είχαν πλήρη γνώση των ερευνών που βρίσκονταν σε εξέλιξη, με ό,τι μπορεί αυτό να σημαίνει για το τι συνέβη με τυχόν ενοχοποιητικά στοιχεία σε βάρος τους. Μετά, επέλεξε να σπάσει την υπόθεση στα δύο και να ασχοληθεί μόνο με τις ελληνικές εταιρείες που είχαν εισέλθει στη διαδικασία της διευθέτησης και μόνο αφού ανάγκασε τις ελληνικές εταιρείες να αποδεχθούν και να υπογράψουν την προτεινόμενη διευθέτηση, μόλις προ τριμήνου άρχισε να ασχολείται με τις ξένες εταιρείες.

Αλλά και τώρα, αν και πρόσφατα ολοκλήρωσε τον κύκλο καταθέσεων των εκπροσώπων των ξένων εταιρειών, αντί να προχωρήσει στην ανακοίνωση του συνολικού της πορίσματος, επιλέγει να σπάσει το πόρισμα στα δύο και να προχωρήσει εσπευσμένα σε ανακοινώσεις και ποινές μόνο για τις ελληνικές εταιρείες.

«Έτσι, τους δίνει την ευκαιρία να πάρουν μέρος στον διαγωνισμό του Μετρό χωρίς απόφαση εις βάρος τους, χωρίς πρόστιμα, σαν αθώες περιστερές και πάντα με τη δυνατότητα να προσφύγουν αργότερα στη δικαιοσύνη για όποια τυχόν απόφαση πάρει στο μέλλον η Επιτροπή και να περιμένουμε όλοι καμιά δεκαετία μέχρι να τελεσιδικήσει η υπόθεση και να εισπραχθεί, ίσως, κάποιο ελάχιστο ποσό» λένε στελέχη τεχνικών εταιρειών.

Οι ίδιοι προσθέτουν πως «η ιδιότυπη μέθοδος με την οποία η Επιτροπή Ανταγωνισμού φαίνεται πως προστατεύει τον ανταγωνισμό λέγεται «κακοί Έλληνες και καλοί ξένοι». Το αποτέλεσμα, σκοπούμενο ή μη, θα είναι η εξ ορισμού μείωση του ανταγωνισμού και ο αφανισμός του ελληνικού κατασκευαστικού κλάδου, που τα τελευταία χρόνια έχει γράψει ζημίες άνω του 1 δισ. ευρώ και από τον οποίο αφαιρείται ουσιαστικά η δυνατότητα να πάρει μέρος σε νέα έργα».

Δημοσιεύθηκε σήμερα στο Euro2day.gr

Η Επιτροπή Ανταγωνισμού και οι Εργολάβοι

Για περίπου έξι χρόνια, οι κρατικές υπηρεσίες γνώριζαν πως μέσω του μαθηματικού τύπου οι εργολάβοι αποφάσιζαν πριν από το διαγωνισμό ποιος θα πάρει το έργο. Υπήρχαν οι περίφημοι «συμμετέχοντες» και οι περίφημοι «ενδιαφερόμενοι» (συνήθως ο ενδιαφερόμενος ήταν ένας, οι συμμετέχοντες πολλοί). Στις υπηρεσίες εμφανίζονταν τύποι με σακούλες οι οποίοι κατέθεταν προσφορές με το κιλό, γραμμένες με το ίδιο χέρι. Στόχος να οδηγηθεί ο διαγωνισμός στον εργολάβο που είχε προσυμφωνηθεί. Κάποιος ανώνυμος πληροφοριοδότης μου εκείνη την εποχή (με έπαιρνε τηλέφωνο και με έστελνε έξω από υπηρεσίες για να βλέπω πως συναλάσσονταν οι εργολάβοι) τους αποκαλούσε «αεροπόρους» γιατί είχαν τσάντες σαν αυτές που χρησιμοποιούν οι πιλότοι.

Στην αγορά κυκλοφορούσαν προγράμματα υπολογιστών που επέτρεπαν το μαγείρεμα του διαγωνισμού μέσω μαθηματικού τύπου ώστε να ξέρουν οι άνθρωποι τι προσφορά θα καταθέσουν. Χιλιάδες μηχανικοί (μέλη του ΤΕΕ το οποίο δεν είχε καταλάβει κάτι…) ζούσαν από το στήσιμο των διαγωνισμών. Μπορούσες να βγάλεις 1.000 ευρώ από τη συμμετοχή σε στήσιμο μικρού έργου (ανά εβδομάδα) και εκατομμύρια από τη συμμετοχή σε στήσιμο μεγαλύτερου έργου. Είχαν ιδρυθεί ακόμα και εταιρείες (με μετόχους εργολήπτες συγκεκριμένου συνδέσμου) αντικείμενο των οποίων ήταν η μαζική κατάθεση των προσφορών ώστε να στήνονται οι διαγωνισμοί με χαμηλό κόστος! Μέχρι και υπεράκτια εταιρεία είχαν δημιουργήσει για να μεταφέρονται τα λύτρα.
Χρειάστηκαν περίπου έξι χρόνια μέχρι να καταργηθεί ο μαθηματικός τύπος από τον Γ. Σουφλιά, όχι γιατί ο τελευταίος ήθελε να τον καταργήσει, αλλά γιατί υπήρξε σοβαρή αντίδραση εντός της Ν.Δ.

Ολα αυτά γράφονταν τότε (από ελάχιστους, σχεδόν έναν…) χωρίς η Επιτροπή Ανταγωνισμού και η Δικαιοσύνη να ασχοληθεί σοβαρά. Τώρα μαθαίνουμε πως η Επιτροπή Ανταγωνισμού ετοιμάζει πόρισμα γιατί βρήκε, λέει, στοιχεία. Γράφεται, επίσης, χωρίς να επιβεβαιώνεται, πως η Δικαιοσύνη έχει παρέμβει έπειτα από καταγγελίες για το πως μοιράστηκαν, χειρουργικά, κάποια μεγάλα σιδηροδρομικά έργα. Υποτίθεται πως από πέρυσι έχουν γίνει εξορμήσεις της Επιτροπής στα γραφεία των εργολάβων. Πόσα χρόνια χρειάζεται για το πόρισμα όταν έχει τα στοιχεία για την περίοδο του μαθηματικού τύπου; Εδώ έφτασε μέχρι του σημείου να βγάλει απόφαση για τη μπύρα με στοιχεία δεκαετίας. Γιατί δεν κάνει το ίδιο με το διαρκές σκάνδαλο των δημοσίων έργων;