Αιολικό Πάρκο «Καφηρέας»: Στο ίδιο έργο θεατές για επένδυση 300 εκατ. ευρώ

Η μεγάλη επένδυση του ομίλου ENEL, ύψους 300 εκατ. ευρώ, για την κατασκευή του αιολικού πάρκου «Καφηρέας» στην Κάρυστο, υπό κανονικές συνθήκες θα ήταν μία από τις επενδύσεις για τις οποίες έπρεπε να διψά η χώρα. Γιατί είναι από τις λίγες που μπορούν να γίνουν αυτή την περίοδο της επενδυτικής ξηρασίας. Γιατί είναι από εκείνες, που μπορούν να δώσουν κάποιο πάτημα και στον ίδιο τον Πρωθυπουργό που τους προηγούμενους μήνες έκανε στροφή, μιλάει για επενδύσεις και αναζητεί εναγωνίως κάποια παραδείγματα παραγωγικών πρωτοβουλιών ώστε να διασκεδάσει την εικόνα ότι η Ελλάδα παραμένει σε τέλμα και «απλώς κινείται» από την κατανάλωση και τις δαπάνες του δημοσίου.

Η επένδυση «Καφηρέας» της ENEL πήρε όλες τις άδειες έπειτα από τρία χρόνια καθυστερήσεων με τα γνωστά εμπόδια (δασικά, περιβαλλοντικά, αναβολές κ.λπ.). Ωστόσο στην περιοχή εξελίσσεται η ίδια ιστορία που βλέπουμε σε κάθε επένδυση που γίνεται στη χώρα. Οι αντίθετοι και οι αρνητές είναι πολλοί και από πολλές «φυλές», ενώ είναι ελάχιστοι εκείνοι που στηρίζουν τη λογική ότι η χώρα διψάει για επενδύσεις.

Οι πολέμιοι συνασπίζονται με βάση τα επιχειρήματα ή τη διάθεση πολλών μικρών ομάδων, που η κάθε μια αρνείται το έργο για εντελώς διαφορετικούς λόγους. Οι αντικαπιταλιστές την πολεμούν γιατί δεν θέλουν τις ιδιωτικές εταιρείες, οι φυσιολάτρες για να μην θιγεί καθόλου το περιβάλλον, οι πιστοί στην παράδοση για να μην αλλάξει τίποτε στη μορφή και τη δομή της περιοχής.

Κοντά σε αυτά έχουμε και τις μεταλλασόμενες στάσεις των πολιτικών και των κομμάτων. Οι βουλευτές Εύβοιας του ΣΥΡΙΖΑ με μπροστάρη τον τωρινό υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Αποστόλου είχαν πολεμήσει τις επενδύσεις ανεμογεννητριών όταν ήταν στην αντιπολίτευση και τώρα δυσκολεύονται να υιοθετήσουν τη θέση του πρωθυπουργού και της κυβέρνησης που θέλει επενδύσεις. Κάποιοι βουλευτές των ΑΝΕΛ είναι πιο φιλικοί με την επένδυση, όμως ο ευρωβουλευτής του κόμματος Νότης Μαριάς μίλησε τον Απρίλιο σε συγκέντρωση διαμαρτυρίας και υποσχέθηκε ότι θα μιλήσει στο Ευρωκοινοβούλιο και την Κομμισιόν για την ακύρωση της εγκατάστασης ανεμογεννητριών.

Το ΚΚΕ έκανε συγκέντρωση στις 22 Ιουλίου στην Κάρυστο, αλλά στην ουσία δεν είναι εναντίον των ανεμογεννητριών. Αντιδρά επειδή τις εγκαθιστούν ιδιωτικές εταιρείες με σκοπό το κέρδος. Ένα κόμμα όπως το ΚΚΕ λαμβάνει υπόψη του ότι η περιοχή είναι δύσκολη στην πρόσβαση, κάποια χωριά αρκετά απομονωμένα και μια επένδυση εκεί μπορεί να φέρει πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα στην τοπική οικονομία και κοινωνία.

Αλλά και οι τοπικοί βουλευτές άλλων κομμάτων , η πολιτική των οποίων είναι υπέρ των επενδύσεων, προτιμούν – οι περισσότεροι – τη σιωπή γιατι έτσι θεωρούν ότι δεν θα έλθουν σε αντίθεση με τις μικρές ομάδες των πολεμίων και δεν θα ρισκάρουν ψήφους.

Οι ομάδες που είναι αντίθετες με την επένδυση χρησιμοποιούν κάθε δυνατό επιχείρημα. Έχουν αγκαλιάσει μέχρι και τη θεωρία ότι «ο λιγνίτης είναι χρυσάφι για τη χώρα». Θεωρία που είχε μέχρι πρόσφατα και η ΔΕΗ η διοίκηση της οποίας ανακοίνωσε, όμως, προ ημερών πως θέλει να γίνει πρωτοπόρα στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), όπως τα αιολικά! Κάποιοι συνεχίζουν, όμως να κυκλοφορούν με τη σημαία της ακύρωσης των ανεμογεννητριών, γιατι οι ανανεώσιμες πηγές είναι μέρος της συνωμοσίας κατά του λιγνίτη. Φθάνουν μέχρι του σημείου ότι τέτοιες επενδύσεις είναι πλάνα των δανειστών, αφού – λένε – κάποιες από τις ανεμογεννήτριες που θα εγκατασταθούν είναι γερμανικής κατασκευής.

Ένα από τα συνηθισμένα επιχειρήματα είναι ότι η επένδυση θα επηρεάσει το φυσικό  κάλος. Πρόκειται για το Κάβο Ντόρο όπου υπάρχουν περί τα 10 χωριά, τα περισσότερα με 20 κατοίκους το χειμώνα. Οι δρόμοι που θα διανοιχτούν για την κατασκευή του έργου, πάνω από 40 χιλιόμετρα, θα παραμείνουν ως δημόσιοι οδικό δίκτυο, που θα είναι χρήσιμο για τους κτηνοτρόφους, αλλά και την καλύτερη σύνδεση με την Κάρυστο , που είναι η πιο κοντινή πόλη.

Οι ομάδες που θέλουν να σταματήσουν την επένδυση έχουν βρει ισχυρότερο σύμμαχο την υπόθεση των δασικών χαρτών. Η ανακίνηση της υπόθεσης του Κτηματολογίου που είναι υποχρέωση της χώρας λόγω μνημονίων, αφού δεν κατάφερε να κάνει ποτέ μόνη της Κτηματολόγιο τα τελευταία 30 χρόνια, θέτει σε αμφισβήτηση κάποιες από τις περιοχές που θα γίνει επένδυση, αν είναι ιδιωτικές ή δημόσιες.

Νομικοί που γνωρίζουν το θέμα υποστηρίζουν ότι με βάση προηγούμενα δεδικασμένα, την υπόθεση θα κερδίσουν κατά πάρα πιθανότητα οι αγρότες και όχι το δημόσιο. Αυτή η διαδικασία έχει δώσει το καλύτερο «χαρτί» στις ομάδες που είναι αντίθετες με την επένδυση. Με βάση αυτό προσπαθούν να κινητοποιήσουν τους αγρότες, με το επιχείρημα ότι είναι η επένδυση που έχει οδηγήσει στην αμφισβήτηση των τίτλων τους.

Το έργο της ENEL ξεκίνησε πριν μερικές εβδομάδες, μετά από γραφειοκρατικές καθυστερήσεις τριών ετών. Παρά τις αντιδράσεις ομάδων, που είναι πανομοιότυπες με όσες συμβαίνουν στις περισσότερες επενδύσεις, πρόκειται για ένα έργο που φαίνεται ότι θα προχωρήσει.

Αυτό το σκηνικό όμως, όπου σε κάθε επένδυση εμφανίζονται δεκάδες ομάδες που πάνε κόντρα, με τα μεγάλα κόμματα σιωπηρά (και ενίοτε αρκετούς βουλευτές που είναι αντίθετοι) , δείχνει γιατι οι επενδύσεις είναι ελάχιστες. Πόσοι επενδυτές θέλουν να περιμένουν μια δεκαετία για έγκριση, να αντιμετωπίζουν καλλιεργημένη εχθρότητα και να αντιμετωπίζουν κόστη καθυστέρησης που δεν είχαν φανταστεί;

Επιχορήγηση Επένδυσης: 10.000.000 ευρώ / Νέες Θέσεις Εργασίας: 1

Όποιος προσπαθεί να καταλάβει με ποιον μαγικό τρόπο το υπουργείο Ανάπτυξης έπιασε τους στόχους πληρωμών του ΕΣΠΑ για το 2012 πρέπει να ρίξει μια ματιά στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Εκεί θα διαπιστώσει πως μέσα σε δέκα ημέρες, από τις 18 έως τις 27 Δεκεμβρίου, και με υπογραφή του υφυπουργού Ανάπτυξης Νότη Μηταράκη, εγκρίθηκαν πληρωμές για 175 επενδυτικά σχέδια, συνολικού ύψους περίπου 178.000.000 ευρώ, μέσω των οποίων δημιουργούνται μόλις 1.494 θέσεις εργασίας.

Σε περίοδο κρίσης, το ελληνικό δημόσιο εξακολουθεί να δαπανά πολύτιμους κοινοτικούς πόρους για χρηματοδότηση επενδύσεων που δημιουργούν ελάχιστες θέσεις εργασίας. Στην περίπτωση της ομοβροντίας εγκρίσεων με την υπογραφή του κ. Μηταράκη και περιφερειαρχών επιδοτήσαμε τις εταιρείες που χρηματοδοτήθηκαν με περίπου 120.000 ευρώ ανά νέα θέση εργασίας! Είχε προηγηθεί ειδική ρύθμιση του υπουργείου Ανάπτυξης με την οποία επιτρέπονταν σε εταιρείες που δεν είχαν φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα να εισπράττουν τα κοινοτικά κονδύλια. Δηλαδή ακόμα και αν χρωστούσαν στο δημόσιο μπορούσαν να εισπράξουν.

Αν νομίζατε πως η απλοχεριά του δημοσίου σταμάτησε στα τέλη Δεκεμβρίου («για να μη χαθούν τα κοινοτικά κονδύλια» γελιέστε. Λίγες ημέρες μετά, την προηγούμενη εβδομάδα, οι  γενικοί γραμματείς Δημοσίων Επενδύσεων Γιάννης Γιαννούσης, Βιομηχανίας Σπύρος Ευσταθόπουλος και Τουριστικών Υποδομών Γ. Πυργιώτης ανακοίνωσαν ένα νέο πρόγραμμα για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Θα μοιράσουν 456.000.000 ευρώ για τη δημιουργία 4.000 θέσεων εργασίας, δηλαδή θα επιδοτήσουν με περίπου 114.000 ευρώ κάθε νέο εργαζόμενο στους τυχερούς που θα λάβουν τα παχυλά κονδύλια.

Προκειμένου να εξωραϊστεί η εικόνα των απορροφήσεων του ΕΣΠΑ, ο κ. Μηταράκης έβαζε υπογραφές με ρυθμούς πολυβόλου κατά τις δύο τελευταίες εβδομάδες του Δεκεμβρίου. Είναι χαρακτηριστικό πως μόνο στις 21 Δεκεμβρίου ενέκρινε (σε ελάχιστες περιπτώσεις υπάρχουν υπογραφές περιφερειαρχών) πληρωμές για 54 επενδύσεις! Στις 18 Δεκεμβρίου ο υφυπουργός Ανάπτυξης υπέγραψε τις αποφάσεις πληρωμής 78 επενδύσεων.

Οταν κάποιος αρχίσει να διαβάζει περισσότερα για τις επενδύσεις που επιδοτήθηκαν από τον επενδυτικό νόμο και θα πληρωθούν με την υπογραφή του κ. Μηταράκη θα απογοητευθεί. Σε πολλές περιπτώσεις είναι φωτοβολταϊκά πάρκα η κατασκευή των οποίων δε δημιουργεί καμία θέση εργασίας. Πρόκειται για τους μέχρι πρόσφατα τυχερούς οι οποίοι είχαν διπλή επιδότηση: Τόσο από τον επενδυτικό νόμο για την κατασκευή του πάρκου, όσο και από το κρατικό ταμείο που αγόραζε το παραγόμενο ρεύμα σε υψηλή τιμή. Το ελληνικό δημόσιο που ήταν απλόχερο έρχεται τώρα να επιβάλλει έκτακτη εισφορά στους παραγωγούς φωτοβολταϊκών γιατί δημιουργήθηκε μια τεράστια «μαύρη τρύπα» στον ειδικό λογαριασμό για την επιδότηση του ρεύματος που παράγουν.

Το ελληνικό δημόσιο επιδοτούσε τους εισαγωγείς κινέζικου εξοπλισμού φωτοβολταϊκών (αν και αρχικά υπήρχαν πολλές εγκαταστάσεις με εξοπλισμό από τα εγχώρια εργοστάσια που σήμερα είτε φυτοζωούν είτε έχουν κλείσει). Δεν ισχύει το ίδιο με τις τεράστιες επιδοτήσεις για αιολικά πάρκα όπου ο εξοπλισμός ήταν πλήρως εισαγόμενος. Η Ελλάδα, παρά το γεγονός πως διαθέτει σοβαρά πλεονεκτήματα στον τομέα της αιολικής ενέργειας δεν κατάφερε να δημιουργήσει εγχώρια παραγωγή (π.χ. ανεμογεννήτριες). Ετσι ο κ. Μηταράκης εμφανίζεται να υπογράφει επενδυτικό σχέδιο 10.000.000 ευρώ για αιολικό με το οποίο δημιουργείται μία (1) θέση εργασίας ή αντίστοιχη επένδυση 5.000.000 για την οποία αναφέρεται το εξής: «Νέες Θέσεις Εργασίας: 0».

Δεν είναι λίγοι εκείνοι που υποστηρίζουν πως αντί να επιδοτούμε θέσεις εργασίας στη Γερμανία ή τη Δανία (χώρες από τις οποίες προέρχεται σημαντικό τμήμα του εξοπλισμού για τα αιολικά πάρκα) θα μπορούσαμε ως χώρα να καταστρώσουμε σχέδιο για τη δημιουργία μονάδων κατασκευής π.χ. ανεμογεννητριών στην Ελλάδα. Το ίδιο ισχύει με τις παχυλές επιδοτήσεις στα φωτοβολταϊκά οι οποίες δεν στάθηκαν ικανές να στηρίξουν τις εγχώριες μονάδες παραγωγής εξοπλισμού. Κάποιοι υποστηρίζουν πως δεν πρέπει να μετράμε μόνο τις θέσεις εργασίας που δημιουργούνται από μια επένδυση, αλλά και τις θέσεις εργασίας που διατηρούνται. Σε κάθε περίπτωση η επιδότηση των 120.000 ευρώ ανά θέση εργασίας είναι υψηλή, με δεδομένο πως αφορά σε επενδύσεις με σίγουρα κέρδη (όπως τα φωτοβολταϊκά ή τα αιολικά). Εκτός από τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), τα κονδύλια του ΕΣΠΑ δαπανήθηκαν για τη χρηματοδότηση επενδύσεων σε ξενοδοχειακές μονάδες, χωρίς να δημιουργούνται (αρκετές) θέσεις εργασίας. Υπάρχουν επιδοτήσεις εκατομμυρίων σε εταιρείες προκειμένου να δημιουργήσουν 2 και 3 νέες θέσεις απασχόλησης! Για παράδειγμα, στις 21 Δεκεμβρίου εγκρίθηκε η πληρωμή επιδότησης για επένδυση 1.500.000 ευρώ με την οποία δε δημιουργήθηκε ούτε μία θέση εργασίας.

Στην ίδια κατηγορία (της παχυλής επιδότησης και της περιορισμένης επίπτωσης στην απασχόληση) ανήκουν οι περισσότερες από τις επενδύσεις που υπέγραψε το τελευταίο 15θημερο του Δεκεμβρίου ο Νότης Μηταράκης. Πράγματι οι περισσότερες είχαν ενταχθεί από τους προκατόχους του. Τώρα γνωρίζει τι ακριβώς πρέπει να αποφύγει με τα νέα προγράμματα ενίσχυσης επιχειρήσεων. Ομως, το νέο πρόγραμμα ενίσχυσης των μικρομεσαίων που εξήγγειλαν στο ΥΠΑΝ δείχνει πως δεν έμαθαν τίποτα.

 

 

ΠΙΝΑΚΑΣ

 

Τα επενδυτικά σχέδια στα οποία έγιναν πληρωμές επιδοτήσεων από 18 – 27 Δεκεμβρίου

Αριθμός Σχεδίων                    175

Συνολική Επιδότηση               178.000.000 ευρώ

Νέες Θέσεις Εργασίας            1.494

Επιδότηση ανά Θ. Εργασίας   119.195 ευρώ

Δημοσιεύεται σήμερα στην «κυριακάτικη δημοκρατία»