Το Φαρμακείο Ποτέ Δεν Πεθαίνει και άλλες ιστορίες

    «Το φαρμακείο ποτέ δεν πεθαίνει» ήταν για πολλά χρόνια το σύνθημα του Κώστα Λουράντου, παλαιού συνδικαλιστή και προέδρου του Φαρμακευτικού Συλλόγου Αττικής. Σύνθημα αντίστοιχο του πατριωτικού «Η Ελλάδα ποτέ δεν πεθαίνει». Το δυστύχημα είναι πως η Ελλάδα, τουλάχιστον όπως τη γνωρίσαμε εμείς που μεγαλώσαμε με τον κ. Λουράντο στους τηλεοπτικούς δέκτες, ψοφάει. Δυστυχώς, πολλά από τα 12.500 φαρμακεία της χώρας θα έχουν την ίδια τύχη. Τα χιλιάδες φαρμακεία δέχονται ήδη την πίεση από την απαίτηση του μνημονίου για περιορισμό της φαρμακευτικής δαπάνης από τα 5,1 δισ. ευρώ του 2009 στα 2,88 δισ. μέχρι το τέλος του 2012. Οι φαρμακοποιοί καλούνται να μοιραστούν τη μισή πίτα σε σύγκριση με τις λαμπρές εποχές του εύκολου δανεισμού και της σπατάλης.

    Το μέγεθος της πίτας είναι η μία πλευρά του νομίσματος σε μια χώρα με 12.500 φαρμακεία όταν στη Σουηδία λειτουργούν 1.000 και στη Δανία (με το μισό πληθυσμό έναντι της Ελλάδας) 300. Τα περιθώρια κέρδους και οι πρακτικές μικρής μερίδας φαρμακοποιών είναι η άλλη πλευρά. Οι πρακτικές είναι αυτές που εντοπίζει η ηλεκτρονική συνταγογράφηση και ο στενότερος έλεγχος από τις διοικήσεις των ταμείων που δεν έχουν πλέον χρήματα για πέταμα. Τα περιθώρια κέρδους και οι μονοπωλιακές πρακτικές των εταιρειών μέχρι στιγμής αντιμετωπίζονται με …κατανόηση από το υπουργείο Υγείας και ας επιτίθενται οι φαρμακοποιοί στον Ανδρέα Λοβέρδο.

    Πριν από λίγες ημέρες, σε μια από τις τακτικές συναντήσεις στο υπουργείο Υγείας με διοικήσεις των ασφαλιστικών ταμείων παρουσιάστηκε μια λίστα με 12 φαρμακεία τα οποία έχουν στην κυριολεξία απομυζήσει τον ΟΓΑ. Αίτημα της διοίκησης είναι να σταματήσει η συνεργασία τους με τον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΠΥ), εξέλιξη που ισοδυναμεί με «λουκέτο» καθώς ο ΕΟΠΠΥ απορρόφησε τους κλάδους υγείας των μεγαλύτερων ταμείων της χώρας.

Ο κύριος «300 βιβλιάρια» και το 100ευρω με κάθε δέμα!

    Στη λίστα περιλαμβάνεται κομματικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ και δημοτικός άρχοντας από την Πελοπόννησο ο οποίος λέγεται πως κυκλοφορούσε «με 300 βιβλιάρια του ΟΓΑ» στα οποία έγραφε συνταγές με το κιλό. Η δράση του έχει εντοπιστεί εδώ και χρόνια, είχε ήδη τιμωρηθεί με 6μηνη διακοπή λειτουργίας, αλλά συνεχίζει ακάθεκτος. Εσχάτως ανοίγει φαρμακεία στο όνομα άλλων φαρμακοποιών και συνεχίζει να γράφει συνταγές στα 300 βιβλιάρια, όπως διαπίστωσε η διοίκηση του ΟΓΑ. Οσοι γνωρίζουν πρόσωπα και πράγματα στην περιοχή υποστηρίζουν πως συνεργάζεται με έναν ακόμα μύθο των φαρμακοποιών. Εναν κοντοπατριώτη μου ο οποίος μοιράζει σε ολόκληρη την Ελλάδα φάρμακα για την αντιμετώπιση μιας δύσκολης νόσου. Για να πάρετε μια ιδέα, κάθε κουτί κοστίζει περί τα 700 ευρώ και κάθε ασθενής χρειάζεται πέντε κουτιά το μήνα! Ο συγκεκριμένος φαρμακοποιός της επαρχίας για χρόνια μοίραζε τα συγκεκριμένα φάρμακα ανά τη χώρα και μέσα στο κουτί της συσκευασίας είχε και 100 ευρώ για τον ασθενή! Είχε και πλανόδιο φαρμακείο – αυτοκίνητο που το έβρισκες έξω από νοσοκομεία της περιοχής του. Εβγαινες από το νοσοκομείο, έπαιρνες το φάρμακο και το 100ευρω!

Τιμές φαρμάκων: Τι δεν είδε (ακόμα) ο κ. Λοβέρδος και η Επιτροπή Ανταγωνισμού

    Πριν μιλήσουμε για όσα μας επιβάλλει το μνημόνιο για τα γενόσημα φάρμακα* ας πάρουμε μια μικρή ιδέα για κάτι που δεν έχει καταλάβει η ηγεσία του υπουργείου Υγείας. Πολλά γενόσημα φάρμακα, που παράγονται από ελληνικές επιχειρήσεις, πωλούνται στην ίδια τιμή, ανεξάρτητα από τη βιομηχανία παραγωγής. Επιπλέον, η τιμή τους είναι πολύ υψηλή σε σύγκριση με τα πρωτότυπα φάρμακα (ή τα πρωτότυπα φάρμακα στα οποία έχει λήξει η πατέντα, τα λεγόμενα off-patent). Πάρτε για παράδειγμα τα φάρμακα που συνδέονται με τη σιταλοπράμη και συγκεκριμένα τη συσκευασία που περιέχει 28 χάπια των 20 mg. Το off-patent φάρμακο (το πρωτότυπο για το οποίο έχει λήξει η πατέντα) ονομάζεται Seropram και πωλείται έναντι 16 ευρώ. Σχεδόν τα περισσότερα γενόσημα που θα αναζητήσει κάποιος στην κατηγορία του Seropram πωλούνται στην ίδια τιμή! Ναι, σχεδόν όλα πωλούνται 14,41 ευρώ.

    Πέραν της εντυπωσιακά ίδιας τιμής (με κλάσμα ευρωλεπτού!), τα στελέχη της αγοράς υγείας επισημαίνουν και κάτι άλλο. Ακόμα και σήμερα, η διαφορά μεταξύ του πρωτότυπου (έστω χωρίς πατέντα) φαρμάκου και του γενόσημου είναι μόλις 10% στην περίπτωση της σιταλοπράμης, όταν στόχος του υπουργείου είναι το 60% μέσα στο 2012. Είναι σημαντικό το πότε θα επιβληθεί η μείωση γιατί κινδυνεύουμε να φάμε ολόκληρη τη χρονιά προσφέροντας εύκολα κέρδη στις εγχώριες φαρμακοβιομηχανίες την ίδια ώρα που δήθεν επιτιθέμεθα στις «πολυεθνικές» του χώρου.

    Η διεθνής εμπειρία δείχνει πως αν ένα φάρμακο χάσει την πατέντα τότε η τιμή του πέφτει σημαντικά. Στη Βρετανία, τα φάρμακα με πατέντα είναι 100 – 250% ακριβότερα από τα off-patent, όπως μου εξήγησε άνθρωπος που παρακολουθεί στενά την αγορά. Στην Ελλάδα τα off-patent είναι τόσο ακριβά που η διαφορά τιμής με τα πρωτότυπα είναι μόλις 20%! Οσο για τη διαφορά μεταξύ ενός off-patent φαρμάκου και ενός γενόσημου, η περίπτωση του Seropram δείχνει πως είναι μόλις 10%! Μπορώ να σας παρουσιάσω και άλλα παραδείγματα, σε επόμενο σημείωμα.

Η πληγή του ΟΓΑ

    Οι περιπτώσεις των φαρμακοποιών από την επαρχία που προανέφερα και η …σύμπτωση με τα γενόσημα της σιταλοπράμης δείχνουν πως υπάρχει ακόμα πολύ «λίπος» στο χώρο της φαρμακευτικής δαπάνης. Οσο περισσότερο ψάχνουν τα στελέχη του υπουργείου Υγείας, τόσο περισσότερο δικαιώνονται όσοι υποστήριζαν πως η μεγάλη πληγή είναι ο ΟΓΑ.  Δεν είναι, βέβαια, το μοναδικό ασφαλιστικό ταμείο χωρίς τεχνολογικά συστήματα. Ομως οι συμπαθείς συνταξιούχοι του ΟΓΑ μπορούν πιο εύκολα να πέσουν θύματα των κυκλωμάτων που λυμαίνονται τα ασφαλιστικά ταμεία γράφοντας σωρηδόν συνταγές. Το δείχνει το παράδειγμα των 300 βιβλιαρίων τα οποία χρησιμοποιεί ακόμα ο κομματάρχης φαρμακοποιός για να «αρμέγει» τον ΟΓΑ.
    Επιπλέον, οι ηλικιωμένοι της επαρχίας μπορούν να πέσουν πιο εύκολα θύματα καθώς έχουν αναπτύξει σχέση εμπιστοσύνης με τον φαρμακοποιό ή τον γιατρό τους και συνεπώς αφήνουν το βιβλιάριο υγείας. Οι επίορκοι που απομυζούν τα ασφαλιστικά ταμεία χρησιμοποιούν αυτά τα βιβλιάρια για να γράφουν πανάκριβα φάρμακα.

 Ο ΕΟΠΠΥ, με βάση και τις απαιτήσεις του νέου μνημονίου έχει προϋπολογισεί περίπου 220.000.000 ευρώ μηνιαίως για κάλυψη φαρμακευτικής δαπάνης. Πόσο νομίζατε πως ήταν η φαρμακευτική δαπάνη του ΟΓΑ τον περασμένο Δεκέμβριο και πολλοί φοβούνται πως επαναλήφθηκε τον Ιανουάριο; Ηταν 90.000.000 ευρώ! Δηλαδή μόνο ένα από τα πέντε ταμεία κάλυψε το σχεδόν το 50% της φαρμακευτικής δαπάνης.

* Οταν λήξει η προστασία (πατέντα) ενός φαρμάκου, τότε μπορεί να παραχθεί από οποιαδήποτε εταιρεία με άλλο όνομα. Αυτά τα φάρμακα ονομάζονται γενόσημα.

Στο επόμενο σημείωμα, το θαύμα της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης και το σκανάρισμα χειρόγραφων συνταγών (!!!) εμπνεύσεως Ανδρ. Δρυμιώτη (συμβούλου ΓΑΠ για θέματα τεχνολογίας)

Το πρώην Ξενία Λαγονησίου, μια σύμβαση και το δημόσιο χρήμα

Οι σκηνές απείρου κάλλους που εκτυλίχθηκαν τις τελευταίες ημέρες γύρω από την Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ, δημιουργήθηκε από συγχώνευση της Ελληνικά Τουριστικά Ακίνητα με την Κτηματική Εταιρεία του Δημοσίου) και τη δικαστική διαμάχη με τον όμιλο «Αττικός Ηλιος» που διαχειρίζεται το ξενοδοχειακό συγκρότημα «Grant Resort Lagonissi» δείχνουν πως αντιλαμβάνεται η κυβέρνηση τη διαφάνεια και τη διαχείριση του δημοσίου χρήματος.

    Η ΕΤΑΔ βρίσκεται σε πολυετή δικαστική διαμάχη με τον όμιλο του κρητικού επιχειρηματία Παντ. Μαντωνανάκη (Elounda Beach, κλπ) που το 1999 υπέγραψε 40ετη σύμβαση εκμετάλλευσης του πρώην Ξενία Λαγονησσίου. Η σχετική σύμβαση είναι μία από τις δεκάδες ζημιογόνες παραχωρήσεις τουριστικών ακινήτων για το ελληνικό δημόσιο, ενώ και ο όμιλος Μαντωνανάκη υποστηρίζει πως ζημιώνεται καθώς δεν προχωρούν οι επενδύσεις που σχεδίασε στο συγκρότημα. Συνεχίζει όμως να το εκμεταλλεύεται (π.χ. τον Μάρτιο δεν υπάρχει ελεύθερο δωμάτιο…), ενώ χωρίς τέλος είναι και οι εκατέρωθεν δικαστικές προσφυγές, οι διαιτησίες, κλπ.

    Την Παρασκευή 10 Φεβρουαρίου έληγε η προθεσμία κατάθεσης έφεσης από την ΕΤΑΔ σε δικαστική απόφαση του προηγούμενου χρόνου που δικαίωνε την πλευρά Μαντωνανάκη. Αφορμή για τον τελευταίο γύρο αλληλοπροσφυγών ήταν μια τροποποιητική σύμβαση του 2009 που το προηγούμενο Δ.Σ. της ΕΤΑΔ, υπό τον διευθύνοντα σύμβουλο Δημ. Λάμπρου, θεώρησε πως ζημίωνε το δημόσιο με περίπου 86.000.000 ευρώ. Η διαιτησία δικαίωσε, όμως, τον ξενοδοχειακό όμιλο και στις 9 Φεβρουαρίου επρόκειτο να συνεδριάσει το τότε Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΤΑΔ προκειμένου να αποφασίσει αν κατατεθεί η έφεση.

    Λίγες ώρες πριν τη συνεδρίαση έφτασε στην ΕΤΑΔ επιστολή του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Θεοδ. Πάγκαλου με την οποία ζητούσε από το διοικητικό συμβούλιο να απόσχει από «οποιεσδήποτε περαιτέρω δικαστικές της ενέργειες»! Ο κ. Πάγκαλος προειδοποιούσε, μάλιστα, πως από τη μη εφαρμογή των δικαστικών αποφάσεων (υπέρ της «Αττικός Ηλιος») θα προκύψουν σημαντικές ζημιές για το δημόσιο.

    Στη συνεδρίαση είχε ζητήσει να παρευρεθεί και ο κ. Παντ. Μαντωνανάκης, αλλά το Δ.Σ. δεν δέχθηκε να τον ακούσει. Τελικά κατάφερε να μπει στην αίθουσα… Το διοικητικό συμβούλιο έθεσε σε ψηφοφορία το αν θα πρέπει να υποβάλλει έφεση και η απόφαση ήταν ισοπαλία (δύο παρευρισκόμενα μέλη ψήφισαν υπέρ και δύο κατά). Ολοι έφυγαν ανακουφισμένοι για τα σπίτια τους. Με την ισοπαλία όλοι ήταν ευχαριστημένοι.

    Την άλλη ημέρα το πρωί ένας δικηγόρος της ΕΤΑΔ κατέθεσε, όμως, έφεση κατά της απόφασης που δικαιώνει τον όμιλο του κ. Μαντωνανάκη με αποτέλεσμα να ακολουθήσει το απόλυτο μπάχαλο. Ο επικεφαλής των νομικών υπηρεσιών της ΕΤΑΔ εμφανίστηκε να υποβάλλει την παραίτησή του (αν και επέστρεψε μετά από 3 ημέρες στην εταιρεία!) επειδή δε γνώριζε πως θα υποβάλλονταν έφεση, κόντρα στην «ισοπαλία» του διοικητικού συμβουλίου. Ολοι ψάχνουν να βρουν με εντολή τίνος κατατέθηκε η έφεση, κόντρα στις απαιτήσεις του αντιπροέδρου της κυβέρνησης. Πολλοί θεωρούν πως ο δικηγόρος δεν έδρασε μόνος του, αλλά είχε λάβει εντολές από τη διοίκηση του Ταμείου Ιδιωτικοποιήσεων το οποίο εποπτεύει την ΕΤΑΔ. Στηρίζονται στο γεγονός πως ο συγκεκριμένος δικηγόρος εργάζεται και στο Ταμείο.

    Ακολούθησε το ξήλωμα ολόκληρου του διοικητικού συμβουλίου της ΕΤΑΔ και η αντικατάσταση του διευθύνοντος συμβούλου Δημ. Λάμπρου ο οποίος είχε κατηγορηθεί πως επί σχεδόν δυόμισι χρόνια απλώς φρόντιζε να βολέψει τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ στην εταιρεία τουριστικών ακινήτων.

    Μέχρι σήμερα στην εταιρεία και στην κυβέρνηση αδυνατούν να καταλάβουν τι ακριβώς επιδιώκει το Ταμείο Ιδιωτικοποιήσεων στη σχέση με το Grand Resort Lagonissi. Να συνεχίσει τη δικαστική διαμάχη με τον όμιλο Μαντωνανάκη όταν μέχρι στιγμής έχει καταφέρει και να γράφει ζημιές και να χάνει τις υποθέσεις (παρά τις αδρότατες αμοιβές σε δικηγόρους); Να σταματήσει τη ζημιογόνο σύμβαση μέσω ενός εντίμου συμβιβασμού με τον πανίσχυρο ξενοδοχειακό όμιλο; Πάντως, αν ήθελε να σταματήσει η δικαστική διαμάχη, όπως ζήτησε και ο κ. Πάγκαλος, δεν θα έστελνε το δικηγόρο να υποβάλλει έφεσε κόντρα στο Δ.Σ. της ΕΤΑΔ. Μέχρι να ξεκαθαριστεί η υπόθεση, τα κέρδη από την εκμετάλλευση ενός ακόμα φιλέτου της Αττικής θα πηγαίνουν μόνο σε μια τσέπη και όχι στο δημόσιο στο οποίο ανήκει η έκταση.

Ρεπορτάζ που δημοσιεύθηκε χθες στην «κυριακάτικη Δημοκρατία»

Πληρώνουμε ακριβά την ανυποληψία των πολιτικών μας

Πριν από λίγες ημέρες σε ένα καφέ της Πλατείας Συντάγματος ένα στέλεχος της Ευρωπαϊκής Ενωσης περιέγραφε την εμπειρία του από το υπουργείο Ανάπτυξης. «Γνώριζα τον κ. Χρυσοχοϊδη και σε μια εκδήλωση του ζήτησα να συναντηθούμε ώστε να συζητήσουμε για θέματα χρηματοδότησης της οικονομίας», έλεγε. Ο υπουργός «δέχθηκε με μεγάλη ευχαρίστηση». Τι συνέβη στη συνέχεια; «Αφησα μήνυμα στο γραφείο του πριν έρθω για δεύτερη φορά στην Ελλάδα ώστε να κανονιστεί το ραντεβού, αλλά δεν πήρα απάντηση. Οταν ήρθα στην Αθήνα, ξαναπήρα τηλέφωνο στο γραφείο του. Πάλι δεν υπήρξε απάντηση. Λίγες ώρες πριν αναχωρήσω προσπάθησα και πάλι να επικοινωνήσω, χωρίς αποτέλεσμα».

    Ο γερμανός αντικαγκελάριος Φιλιπ Ρέσλερ είχε μια διαφορετική εμπειρία με τον ίδιο υπουργό, αν και ο Μιχ. Χρυσοχοϊδης βρήκε προχθές οργισμένος στον τηλεοπτικό σταθμό Mega προκειμένου να τον διαψεύσει. Τι είπε ο Φ. Ρέσλερ για τις συναντήσεις του με τον υπουργό Ανάπτυξης και την επίσκεψή του, το περασμένο φθινόπωρο στην Αθήνα όπου υπέγραψε ολόκληρο μνημόνιο για επενδύσεις γερμανικών εταιρειών στην Ελλάδα; Οταν ρώτησε τον υπουργό Ανάπτυξης για τα σημεία που μπορούν να βοηθήσουν οι Γερμανοί ο κ. Χρυσοχοϊδης απάντησε: «Θα είμαι έτοιμος σε δύο εβδομάδες». Ενάμισι μήνα μετά ο Ρέσλερ ήρθε στην Αθήνα και ξαναρώτησε. «Θα σου πω σε μία εβδομάδα!» ήταν η απάντηση του υπουργού Ανάπτυξης κατά τον γερμανό αντικαγκελάριο.

    Η άποψη των ευρωπαίων εταίρων για την ποιότητα του πολιτικού μας προσωπικού συμπυκνώνεται στα δύο παραδείγματα με τον υπουργό Ανάπτυξης ο οποίος βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της προσπάθειας για αντιστροφή της σημερινής κατάστασης. Γι' αυτό και τις τελευταίες εβδομάδες πυκνώνουν οι επιθέσεις κατά της πολιτικής ελίτ της Ελλάδας καθώς θεωρείται ανεπαρκής, ανίκανη να βγάλει τη χώρα από τη βαθιά οικονομική κρίση. Αρκετοί ευρωπαίοι πολιτικοί αδυνατούν να πιστέψουν πως κάπου στη Μεσόγειο υπάρχουν συνάδελφοί τους που άλλα λένε, άλλα εννοούν και άλλα πράττουν. Ανθρωποι στους οποίους είναι άγνωστη η λέξη συνέπεια. Πολιτικοί που αδυνατούν να δεσμευτούν για το παραμικρό και όταν το κάνουν εκτίθενται.

    Οι ευρωπαίοι διαπιστώνουν αυτό που γνωρίζουν εδώ και χρόνια οι περισσότεροι πολίτες στην Ελλάδα. Πολλοί από αυτούς που διαχειρίζονται τις τύχες μας δεν μπορούν να τραβήξουν το κάρο, ακόμα και αν θέλουν. Τόσα χρόνια είχαν μάθει να κάθονται πάνω στο κάρο το οποίο κινούνταν με πρώτη ύλη τα δανεικά. Κάθε πρόβλημα είχε μία και μόνο λύση: «Κόψτε ένα κονδύλι»! Το πολύ – πολύ να χρειάζονταν και μερικές προσλήψεις. Ακόμα και οι λίγοι που αποφάσιζαν να σηκώσουν τα μανίκια χάνονταν μέσα στη θύελλα κονδυλίων και διορισμών…

    Γι' αυτό και οι εταίροι μας γίνονται ολοένα και περισσότερο καχύποπτοι και ζητούν ολοένα και πιο σκληρές δεσμεύσεις από την Ελλάδα. «Ας ζητήσουμε δέκα για να πάρουμε τα πέντε» σκέφτονται και επιβάλλουν, χωρίς έλεος, σκληρά μέτρα. Οι δηλώσεις των τελευταίων μηνών, που έγιναν ακόμα πιο επιθετικές τις τελευταίες ημέρες, επιβεβαιώνουν όσους υποστηρίζουν πως αν δεν αποκατασταθεί η εικόνα του πολιτικού μας προσωπικού, οι δανειστές θα επιμένουν στην επιβολή δυσβάστακτων όρων και προσβλητικών μηχανισμών ελέγχου.

    Δημοσιεύθηκε στο σημερινό φύλλο της "Δημοκρατίας"

ΕΣΠΑ: Το ξεχασμένο Σχέδιο Μάρσαλ

Εδώ και πολλούς μήνες προσπαθούν να μας πείσουν από το υπουργείο Ανάπτυξης για το θαύμα με τις απορροφήσεις του ΕΣΠΑ οι οποίες εμφανίζονται σε επίπεδα – ρεκόρ, με ρυθμούς ανόδου που προκαλούν ίλιγγο σε όσους γνωρίζουν την ελληνική γραφειοκρατία. Η σκληρή πραγματικότητα, που γνωρίζει η αγορά, είναι πως οι ουσιαστικές παρεμβάσεις του ΕΣΠΑ, αυτές που θα φέρουν πραγματική ανάπτυξη και θα προσθέσουν θέσεις εργασίας στις τοπικές κοινωνίες (από τους οδικούς άξονες μέχρι τους βιολογικούς καθαρισμούς) έχουν βαλτώσει εδώ και χρόνια. Οι υπουργοί εξαγγέλουν πως αντικαθιστούν τα ξεχασμένα έργα, με νέα, με την ελπίδα πως κάποιο θα ξεκολλήσει. 

Στην πραγματικότητα, το πλήρες ξεχαρβάλωμα της κρατικής μηχανής και η παντελής απουσία ρευστότητας στην αγορά οδηγούν στο βάλτο τα νέα έργα και η ζωή συνεχίζεται. Το δημόσιο, που οφείλει δισεκατομμύρια σε επιχειρήσεις και επαγγελματίες, καλείται να μοιράσει νέα κονδύλια, αλλά ουδείς πιστεύει πως θα πληρωθεί στην ώρα του, έστω και μέσω ΕΣΠΑ. Από το υπουργείο Ανάπτυξης ανακοινώνουν τα «ρεκόρ συμμετοχής» στα διάφορα προγράμματα του ΕΣΠΑ, με τα οποία μοιράζουν μικροποσά σε επιχειρήσεις (π.χ. digimobile) που καταθέτουν προσφορές «με το κιλό». Για να αποφύγουν την ουσιαστική αξιολόγηση των υποψηφίων για χρηματοδότηση έχουν εφαρμόσει το σύστημα «όποιος προλάβει πρώτος», με την αγορά να διαμαρτύρεται. Σε ορισμένα προγράμματα, δρουν «φασονατζήδες» οι οποίοι υποβάλλουν σωρηδόν την ίδια πρόταση για λογαριασμό δεκάδων διαφορετικών πελατών.

Οσο για τα σημαντικά έργα, τοπικού ή υπερτοπικού χαρακτήρα, τα περισσότερα βρίσκονται ακόμα υπό μελέτη… Οπως γνωρίζουν πλέον και οι αδαείς περί το ΕΣΠΑ, τα υπουργεία, οι περιφέρειες και οι άλλοι οργανισμοί ενέταξαν στα προγράμματα δεκάδες τυχαία έργα για τα οποία δεν υπήρχαν ούτε οι στοιχειώδεις μελέτες. Στην πορεία διαπιστώθηκε πως απαιτούνται χρόνια και πολύς κόπος για την λεγόμενη ωρίμανση κάθε έργου (τη σύνταξη των μελετών, την προετοιμασία των τευχών δημοπράτησης ώστε να προκηρυχθεί ο διαγωνισμός, κλπ), αλλά ουδείς ενδιαφέρθηκε. Αφού χάθηκαν 4 – 5 χρόνια με τα έργα να εμφανίζουν μηδενική απορρόφηση, τότε ήρθε το υπουργείο και τα αντικατέστησε με άλλα!

Το υπουργείο Ανάπτυξης προσέδωσε πανηγυρικό χαρακτήρα στο ξεσκαρτάρισμα, αλλά είναι αδύνατο να δεσμευτεί στις υπηρεσίες της Κομισιόν πως τα νέα έργα θα προχωρήσουν. Εδώ οι περιφέρειες ψάχνουν κονδύλια για να πληρώσουν εταιρείες που είχαν αναλάβει παλαιότερα έργα και τα άφησαν στη μέση εξαιτίας της στάσης πληρωμών στο δημόσιο. Εχουμε φτάσει μέχρι του σημείου να απειλούμαστε με υψηλά ημερήσια πρόστιμα (34.000 ευρώ για κάθε παράνομη χωματερή που εξακολουθεί να λειτουργεί) όταν τα σχετικά έργα επιδοτούνται από το ΕΣΠΑ, αλλά η κρατική μηχανή αδυνατεί να τα απορροφήσει. Μεταξύ μας, λείπουν ακόμα και τα ελάχιστα κονδύλια που πρέπει να συμπληρώσει ο κρατικός προϋπολογισμός. Το ίδιο ισχύει και με τους βιολογικούς καθαρισμούς και άλλες περιβαλλοντικές δράσεις για τις οποίες θα κληθούμε να πληρώνουμε επειδή δεν παίρνουμε τα δωρεάν χρήματα που μας δίνουν!

Οσοι σπεύδουν σήμερα να επαναλάβουν τα περί Σχεδίου Μάρσαλ πρέπει να γνωρίζουν πως οι Κοινοτικοί άλλα πιστεύουν: «Εδω έχετε ένα Σχέδιο Μάρσαλ μέσα στα χέρια σας και αδυνατείτε να το προχωρήσετε» λένε στους Ελληνες υπουργούς δείχνοντας τον κατάλογο με τα έργα του ΕΣΠΑ. Φτάσαμε μέχρι του σημείου να κινδυνεύουμε με επιστροφή κονδυλίων του Γ' Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης επειδή τα έργα που εντάξαμε ουδέποτε υλοποιήθηκαν ή ολοκληρώθηκαν. Καιρός να ανασκουμπωθούμε!

Η Ελλάδα στο δρόμο για τον Τρίτο Κόσμο

«Η Ελλάδα γίνεται χώρα του Τρίτου Κόσμου» διάβαζες στον δυσάρεστο τίτλο μιας πρόσφατης ανάρτησης σε αμερικανικό ιστότοπο για την οικονομία. Ο αρθρογράφος στηρίζονταν στη νέα βουτιά του ΑΕΠ για το 2011 και υποστήριζε πως η χώρα μας βρίσκεται κοντά στην καταγραφή ενός ρεκόρ στη σύγχρονη ιστορία: Θα παρουσιάσει τη μεγαλύτερη πτώση του ΑΕΠ, τη μεγαλύτερη αύξηση της ανεργίας και τη μεγαλύτερη βουτιά στο διαθέσιμο εισόδημα κατά τη διάρκεια μιας οικονομική κρίσης. 

Το ελληνικό ΑΕΠ έχει υποχωρήσει κατά 16% από το υψηλότερο σημείο που κατέγραψε (το 2007) ενώ η αντίστοιχη πτώση στην Ιρλανδία είναι 12% και στην Πορτογαλία 5%. Δε βρισκόμαστε πολύ μακριά από το -24% που κοκκίνησε την οικονομία της Αργεντινής στα χρόνια της χρεοκοπίας. Πολλοί πιστεύουν πως σχεδόν σίγουρα θα το ξεπεράσουμε αφού η απραξία των πολιτικών μας και οι εμμονές των εταίρων μας διατηρούν την αγορά στη βαθιά κατάψυξη. 

Ηδη έχουμε πιάσει, πάντως, ένα ρεκόρ που δείχνει τη σπατάλη των τελευταίων ετών, ενώ δικαιολογεί τα προβλήματα που αρχίζουν να παρουσιάζονται στη λειτουργία δημοσίων υπηρεσιών: Την τελευταία τετραετία έχουμε τη μεγαλύτερη πτώση κρατικών δαπανών από τα «υψηλά» της οικονομίας. Φτάνει το 34% όταν στην Αργεντινή και στη Λετονία (που πρόλαβαν και χρεοκόπησαν πρώτες…) δεν είχε ξεπεράσει το 24%, στην Ιρλανδία είναι μόλις 9% και στην Πορτογαλία 5%.

Αν συνεχιστούν οι σημερινοί ρυθμοί πτώσης τότε η Ελλάδα κινδυνεύει να μην ανήκει στις ανεπτυγμένες οικονομίες και να κινηθεί στις παρυφές του λεγόμενου Τρίτου Κόσμου. Το ελληνικό ΑΕΠ (305 δισ. δολάρια το 2010) κατέτασσε τη χώρα μας στην 32η θέση στον κόσμο, σύμφωνα με τα στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας. Η πτώση του 2011, η σίγουρη κάμψη του 2012 και η σχεδόν σίγουρη του 2013 (μέχρι και ο πρωθυπουργός είπε πως η ανάκαμψη θα αρχίσει – αν όλα πάνε καλά – από το δεύτερο εξάμηνο του 2013) μας οδηγεί πιο κοντά στην Αίγυπτο παρά στην Δανία, η οικονομία της οποίας ήταν το 2010 στην 31η θέση. 

Η αποφυγή μιας τέτοιας εξέλιξης θα έπρεπε να είναι ο πρώτος στόχος μας καθώς ουδόλως ενδιαφέρει τους δανειστές ή τους ευρωπαίους εταίρους μας. Το ερώτημα είναι αν έχουμε τα «εργαλεία» που θα αποτρέψουν την υποβάθμιση της οικονομίας (και την κοινωνίας) στον Τρίτο Κόσμο. Οι απαισιόδοξοι υποστηρίζουν πως ούτε ισχυρή βιομηχανική βάση διαθέτουμε, ούτε εκπαιδευτικό σύστημα της προκοπής ώστε να μπει φρένο στην πτώση. Οι ίδιοι επισημαίνουν πως η συνταγή της «εσωτερικής υποτίμησης» (με το συνεχή περιορισμό μισθών και κοινωνικών παροχών) δεν οδηγεί πουθενά αν δεν δημιουργηθεί μια βάση – ένα σχέδιο – πάνω στο οποίο θα στηριχθεί η μελλοντική ανάπτυξη. Κάτι τέτοιο δε φαίνεται να απασχολεί την πολιτική μας τάξη. 

Αν η Ελλάδα έχει μία ελπίδα αυτή βρίσκεται στον αναξιοποίητο εθνικό της πλούτο (από τα κρατικά ακίνητα μέχρι δημοσίους οργανισμούς) που σήμερα νέμονται οι επιτήδειοι και η εκλεκτή κομματική πελατεία. Η διετής καθυστέρηση στο συγκεκριμένο μέτωπο μπορεί, όμως, να μετατρέψει τις ιδιωτικοποιήσεις στο τελευταίο μεγάλο φαγοπότι του συστήματος που καταρρέει καθώς η οργανωμένη αξιοποίηση κινδυνεύει να μετατραπεί σε μαζικό ξεπούλημα.

Πως το «Μπορεί» γίνεται ένα πικρό «Οχι»

Ακόμα και οι πλέον φανατικοί υποστηρικτές του μνημονίου δυσκολευόνται να απαντήσουν σε ένα ερώτημα που επαναλαμβάνουν μονότονα οι πολίτες οι οποίοι πληρώνουν με αιματηρές θυσίες την αναξιοπιστία του πολιτικού μας προσωπικού: «Αν ψηφιστεί το νέο μνημόνιο, θα σωθούμε από τη χρεοκοπία;» αναρωτιούνται οι καλοπροαίρετοι που κρατούν με νύχια και με δόντια τη δουλειά τους, έχουν ακόμα χρήματα για την οικογένεια, έχουν λίγες υποχρεώσεις ώστε να τους αρκούν οι πετσοκομένες συντάξεις.

    Η απάντηση είναι ένα «μπορεί» το οποίο μεταφράζεται σε ένα πικρό «όχι». Και είναι «όχι» για λόγους που γνωρίζουν όσοι παρακολουθούν την υποκριτική στάση της κυβέρνησης στα δυόμισι χρόνια εξουσίας και την αδυναμία της να συγκρατήσει την κάθετη πτώση της οικονομίας. Οι περισσότερες θέσεις ευθύνης ελέγχονται από το κόμμα που μοίραζε επιδόματα "κοινωνικής αλληλεγγύης" το Δεκέμβριο του 2009 και στη συνέχεια έσερνε τη χώρα στο ΔΝΤ ως σπάταλη, διεφθαρμένη και "Τιτανικό". Ο υπό διάλυση κυβερνητικός συνασπισμός απλώς έδωσε μια μικρή παράταση χρόνου σε όσους εδώ και δεκαετίες αρμέγουν το δημόσιο ταμείο σε βάρος των αφελών που μοχθούν.

    Το «όχι» συνδέεται και με κάτι άλλο που έχουν εντοπίσει όσοι παρακολουθούν την κουβέντα και τα υποτιθέμενα παζάρια των τελευταίων ημερών. Οι άνθρωποι δεν συζητούν για το τι πρέπει να πράξουν αυτοί, ως πολιτικά υπεύθυνοι, για να βγει η χώρα από το βάλτο. Δεν ανταλλάσουν απόψεις πάνω σε μια ρεαλιστική συνταγή που θα δώσει σήμερα στην αγορά «πως πιάσαμε πάτο» ώστε να αλλάξει η ψυχολογία, να αναπτερωθούν οι ελπίδες.

    Αντίθετα συζητούν σε μαραθώνιες συνεδριάσεις για τη δοσολογία σε ένα φάρμακο που επιβάλλουν οι δανειστές μας οι οποίοι απλώς ενδιαφέρονται να πάρουν πίσω τα λεφτά τους. Οσο και αν δε αρέσει στους «ρεαλιστές» που απαντούν «μνημόνιο» στο ερώτημα «μνημόνιο ή επιστροφή στη δραχμή», αυτή είναι η αλήθεια. Πρώτο μέλημα της τρόικας είναι η επιστροφή των δανεικών στους διεθνείς οίκους και τους οργανισμούς από τους οποίους δανειστήκαμε για να «αιμοδοτήσουμε» τους κομματικούς στρατούς, τους εργολάβους και τους άλλους προμηθευτές του δημοσίου (βλέπε το πάρτι με τις προμήθειες στα νοσοκομεία) επί δεκαετίες.

    Ακριβώς επειδή επί δυόμισι χρόνια απλώς μοιρολογούν, τώρα δεν τους παίρνει κανείς στα σοβαρά. Γι' αυτό και οι απαιτήσεις της τρόικας διευρύνονται μετά από κάθε ραντεβού. Οι δανειστές αντιμετωπίζουν την αναξιοπιστία των πολιτικών μας με πιέσεις για ολοένα και μεγαλύτερες θυσίες από τους πολίτες. Ενδεχομένως επειδή γνωρίζουν πως η κυβέρνηση μέχρι σήμερα, υπό το πέπλο της «διαφάνειας» και «των αναγκαστικών περικοπών που επιβάλλει το μνημόνιο» έκοβε από χαμηλοσυνταξιούχους και μισθωτούς για να προστατεύσει τους κομματικούς φίλους. Γνωρίζουν, επίσης, πως κανένα μέτρο περικοπής δαπανών δεν εφαρμόστηκε με ειλικρίνια. Οπότε επιστρέφουν κάθε φορά στα γνωστά «κόψτε μισθούς, κόψτε συντάξεις», ενώ λίγες ώρες νωρίτερα δήλωναν πως δεν θα υπάρξουν νέες επιβαρύνσεις στα συνήθη υποζύγια.

    Το «μπορεί» στο ερώτημα «θα σωθούμε;» θα γίνεται «όχι» όσο συνεχίζεται η φαιδρότητα με του που θα βρεθούν 300.000.000  ευρώ όταν έχουν κόψει δισεκατομμύρια από την αγορά, τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους.

Το άσπρο και το μαύρο μιας χρεοκοπίας – Μια προσωπική εμπειρία

 

Ο Σλόμπονταν και η Μαρία (τα ονόματα είναι φανταστικά, η ιστορία αληθινή…) είχαν εξαιρετικές δουλειές στην Γιουγκοσλαβία του Τίτο. Υπάλληλος σε τοπικό σχολείο της Κράινα η Μαρία, ανώτερο στέλεχος σε τοπική βιομηχανία ο Σλόμπο. Είχαν το προνόμιο των καλών σπουδών, των συχνών ταξιδιών στις γειτονικές χώρες. Είχαν και δύο μικρά αγόρια όταν ξέσπασε ο εμφύλιος στην Γιουγκοσλαβία. Σέρβοι της Κράινα, μιας περιοχής που διεκδικούσε – και τελικά απέκτησε – η Κροατία, βρέθηκαν εν μέσω πυρών. Ο διαβασμένος και πολυταξιδεμένος τεχνοκράτης Σλόμπο ένα πρωί βγήκε στο βουνό μαζί με τους άλλους Σέρβους της περιοχής. Για περίπου ενάμισι χρόνο πολεμούσε, με την Μαρία να μεγαλώνει μόνη της τα δύο αγόρια.

 

Οταν οι Κροάτες, με μια επιχείρηση – αστραπή και σε συμφωνία με τον Σλόμπονταν Μιλόσεβις που απέσυρε δυνάμεις του σερβικού στρατού, κατέλαβαν την Κράινα, ο Σλόμπο επέστρεψε νύχτα στο σπίτι. Πήρε τη Μαρία και τα δύο του παιδιά, τη γριά μητέρα του (που έλεγε «πως δεν ήθελε να πεθάνει υπό κροατική κατοχή») και έφυγε μαζί με τα άλλα καραβάνια των χιλιάδων Σέρβων προσφύγων. Είχαν 40 μάρκα στην τσέπη. Στο δρόμο προς το Μαυροβούνιο η μητέρα του πέθανε και την έθαψαν σε ένα χωριό. Σε ένα άλλο χωριό εγκαταστάθηκαν όπως – όπως για λίγους μήνες και μετά μετακόμισαν στην Ποντγκόριτσα, την πρωτεύουσα του Μαυροβουνίου.

 

Ηταν απάτριδες. Η ηγεσία του Μαυροβουνίου, υπό τον Μίλο Τζουγκάνοβιτς, δεν τους χορηγούσε για χρόνια υπηκοότητα επειδή γνώριζε πως θα ψήφιζαν υπέρ της ένωσης με την Σερβία σε ένα δημοψήφισμα. Περίπου 15.000 Σέρβοι πρόσφυγες έζησαν σχεδόν δέκα χρόνια στο Μαυροβούντιο με κάτι πρόχειρα χαρτιά, χωρίς να μπορούν να ταξιδέψουν (λες και είχαν τα λεφτά…) πουθενά, πλην της Σερβίας. «Ούτε ταινία από το βίντεο κλαμπ δε μπορούμε να πάρουμε» μου έλεγε ο Σλόμπο σε κάποιο ταξίδι μου στο Μαυροβούνιο. Δύο άνθρωποι με καλές θέσεις στην Κράινα βρέθηκαν να πωλούν είδη πρώτης ανάγκης έξω από το διαλυμένο (στη διάρκεια του πολέμου) νοσοκομείο της Ποντογκορίτσα για να ταϊσουν τα δύο παιδιά τους. Πολλοί άνθρωποι τους συμπαραστάθηκαν εκείνες τις μαύρες ημέρες. Κάποιους από αυτούς που τους βοήθησαν γνώρισα και εγώ όταν πρωτοπήγα στην Ποντγκόριτσα…

 

Δεν το έβαλαν κάτω: Ο Σλόμπο συνεταιρίστηκε με τοπικό επιχειρηματία και δούλεψε σκληρά, πολύ σκληρά. Σήμερα είναι ένας από τους πιο επιτυχημένους επιχειρηματίες του Μαυροβουνίου. Αγόρασαν σπίτι, σπούδασαν τα παιδιά, άφησαν πίσω τον εφιάλτη της προσφυγιάς. Ο Σλόμπο δεν θέλει να μιλήσει για τις ημέρες που ήταν στον πόλεμο. Εχω πέντε χρόνια να τους συναντήσω, αλλά θυμάμαι που με προειδοποίησε πως δεν θα πει κουβέντα γι’ αυτές τις ημέρες. Ξέρω, όμως, πως κάποια βράδυα που πίνει λίγο παραπάνω παίρνει τηλέφωνο στο παλιό του σπίτι στην Κράινα, στο οποίο σήμερα κατοικεί κάποιος Κροάτης, και μετά το κλείνει… Οταν πέθανε ο ηλικιωμένος πατέρας του, που είχε μείνει στην Κράινα γιατί ήταν δύσκολο να ακολουθήσει τους πρόσφυγες, δε μπορούσε να πάει στην κηδεία. Φοβόταν πως θα ήταν καταζητούμενος από το επίσημο κροατικό κράτος.

 

Γιατί γράφω και ξαναγράφω αυτή την ιστορία; Σίγουρα θα υπάρχουν δεκάδες άλλες, με πρωταγωνιστές Κροάτες που εγκατέλειψαν σερβικά εδάφη ή Βόσνιους που βρέθηκαν σε διασταυρωμένα πυρά. Την ξαναγράφω γιατί μου δίνει κουράγιο. Δείχνει πως οι κοινωνίες δεν μηδενίζονται, οι άνθρωποι ακόμα και μέσα στη δίνη του πολέμου και της χρεοκοπίας (χιλιάδες κάτοικοι της γειτονικής χώρας έχασαν τις καταθέσεις τους, τα σπίτια τους, ακόμα και τα παιδιά τους…) βρίσκουν τρόπους για να επιβιώσουν.

 

Η αλήθεια είναι πως οι περισσότεροι από τους πρόσφυγες και τους κατοίκους της πρώην Γιουγκοσλαβίας δεν είχαν την τύχη του φιλικού μου ζευγαριού. Ξέρω πρώην αστυνομικό στο Κόσσοβο που σήμερα εργάζεται σε μανάβικο του Μαυροβουνίου για να ζήσει τα παιδιά του. Ξέρω πρώην βιοτέχνη από το Βελιγράδι που κατεστράφη και πώλησε τα πάντα προκειμένου να σπουδάσει τα δύο παιδιά του. Τελικά ακόμα και τα χρυσαφικά της γυναίκας του πούλησε για να ανοίξει ιατρείο στην κόρη του που σήμερα είναι μια επιτυχημένη επαγγελματίας της σερβικής πρωτεύουσας. Ξέρω ανθρώπους που εδώ και είκοσι χρόνια κινούνται στη μαύρη οικονομία της Σερβίας για να επιβιώσουν και βρίσκονται μονίμως στα όρια της παρανομίας.

 

Εκτός από το θετικό μήνυμα, από την ιστορία του Σλόμπο και της Μαρίας, υπάρχει και το άλλο, το αρνητικό: Είκοσι χρόνια τώρα και οι περισσότεροι κάτοικοι της Σερβίας ή του Μαυροβουνίου δεν είδαν άσπρη ημέρα από τη χρεοκοπία που έφερε ο πόλεμος. Το δημόσιο μοιράζει συντάξεις πείνας, η ανεργία βρίσκεται ακόμα σε δυσθεώρητα ύψη (ειδικά στους νέους), χιλιάδες δημιουργικού και ικανοί άνθρωποι προτίμησαν την προσφυγιά από την πείνα. Εμείς οδεύουμε προς χρεοκοπία χωρίς πόλεμο, αλλά ας μη γελιόμαστε: Θαύματα δε γίνονται, στα ταλαιπωρημένα Βαλκάνια. Η οικονομία μας δε μπορεί να συγκριθεί με αυτή των γειτονικών χωρών (π.χ. έχουμε τουρισμό και ναυτιλία), αλλά θα χρειαστεί καιρός για να κλείσει η πληγή που αφήνει μια (συντεταγμένη ή μη) χρεοκοπία.

 

Κάποιος να πει την αλήθεια

Η σκληρή διαπραγμάτευση της εβδομάδας που πέρασε, αφύπνισε ακόμα και τους πλέον αισιόδοξους για την τύχη που επιφυλάσσουν στην χρεοκοπημένη Ελλάδα οι πιστωτές μας. Υπενθύμισε, όμως, και την πλήρη ένδεια του πολιτικού μας προσωπικού το οποίο απλώς σέρνεται πίσω από τα γεγονότα προσπαθώντας να τα διαχειριστεί επικοινωνιακά. Επί δύο ολόκληρα χρόνια τα πολιτικά κόμματα δεν κατέθεσαν ούτε μία ειλικρινή και ρεαλιστική πρόταση για το πως θα ανακοπεί η βουτιά της οικονομίας και για τον τρόπο με τον οποίο θα μπουν τα θεμέλια της ανάπτυξης.

Οι εκπρόσωποί τους περιφέρονταν από σύσκεψη σε σύσκεψη, δήθεν αγωνιζόμενοι για να σωθούν τα ιερά και τα όσια. Τις τελευταίες ημέρες μπαινόβγαιναν στις συναντήσεις με ύφος θλιμμένο, αλλά χωρίς μια ουσιαστική αντιπρόταση στα όσα επιβάλλουν οι δανειστές μας. Εκτός και αν θεωρούν προτάσεις τα μπακαλίστικα «ας μην κόψουμε 30%, να κόψουμε 20%» ή «ας γίνει η περικοπή σε 3 στάδια ή σε δύο χρόνια». Ο πατριωτισμός, τον οποίο επικαλούνται με κάθε ευκαιρία, δεν ήταν ικανός να τους αναγκάσει να επεξεργαστούν προτάσεις, να καταθέσουν ιδέες και να βγουν μπροστά από την τρόικα και τους δανειστές. Είναι πραγματικά εντυπωσιακή η απόσταση που τους χωρίζει από την πραγματικότητα. Εξηγείται, όμως, από το γεγονός πως επί ολόκληρες δεκαετίες δε χρειάστηκε να παράξουν πολιτική: Απλώς διόριζαν με τα δανεικά που καλούμαστε σήμερα εμείς να αποπληρώσουμε.

Βέβαια, για να καταθέσεις ρεαλιστικές προτάσεις πρέπει να πεις πρώτα την αλήθεια τόσο στις χιλιάδες των κομματικών στρατιών που ψωμίζονταν τόσα χρόνια από το δημόσιο ταμείο, όσο και στους άλλους που επειδή μοχθούσαν στον ιδιωτικό τομέα πίστευαν πως θα περάσουν αλώβητοι μέσα από την αλωνιστική μηχανή της χρεοκοπίας. Αν δεν εξηγήσεις πως ακριβώς φτάσαμε στη σημερινή κατάντια, ποιες πολιτικές ευθύνονται και τι ακριβώς πρέπει να αλλάξει, δεν μπορείς να δομήσεις ρεαλιστικό σχέδιο. Αν δεν σηκώσεις τα μανίκια για να διώξεις τα βαρίδια που κρατούν τη χώρα σε πρηγούμενες δεκαετίες δε μπορείς να περιμένεις από τους πολίτες να σε ακολουθήσουν. Και για να συμβεί αυτό πρέπει να σταματήσεις να χαϊδεύεις τα αυτιά όσων μας οδήγησαν στο σημερινό βούρκο.

Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ προτίμησε να κρυφτεί πίσω από τις βαρύγδουπες εξαγγελίες περί «διαφάνειας», περί «Δανίας του Νότου» και άλλα αστεία που θα κυκλοφορούν ως ανέκδοτα για πολλές δεκαετίες. Αλλά και οι πολιτικοί της αντίπαλοι δυσκολεύονται να εξηγήσουν τις πραγματικά συμβαίνει και να προτείνουν ρεαλιστικές λύσεις. Κυρίως γιατί αποφεύγουν να σταθούν με ειλικρίνια απέναντι στους πολίτες.

Την αλήθεια δεν την έχει πει ουδείς από όσους μετείχαν στις συσκέψεις των τελευταίων ημερών. Χρόνο προσπαθούν να κερδίσουν, ενδεχομένως επειδή γνωρίζουν πως ακόμα και μετά το «κούρεμα» του ελληνικού χρέους θα χρειαστεί πολύ κόπος και ιδρώτας για να σταματήσει ο κατήφορος. Οσο για το πότε θα αρχίσει η πολυπόθητη ανάπτυξη, ουδείς μπορεί να προβλέψει. Η πρόβλεψη γίνεται ακόμα πιο δύσκολη όταν οι πολιτικοί μας κρύβονται πίσω από την τρόικα, το ΔΝΤ και τους άλλους πραγματικούς ή φανταστικούς εχθρούς της πατρίδας. Κάποιος πρέπει να χαράξει το δρόμο της ανάπτυξης, αλλά αυτό ουδόλως απασχολεί το πολιτικό μας προσωπικό που βλέπει τόσο μακριά, όσο απέχει η προσεχής εκλογική αναμέτρηση.

Το Digimobile και η Αγρια Δύση…

    Σκηνές που θυμίζουν μονομαχίες στην Αγρια Δύση εκτυλίσσονται τις τελευταίες ημέρες με αφορμή το πρόγραμμα Digimobile του ΕΣΠΑ, συνολικού ύψους 15.000.000 ευρώ, μέσω του οποίου επιδοτούνται επενδύσεις μικρών επιχειρήσεων για ανάπτυξη προγραμμάτων σε φορητές συσκευές. Το υπουργείο Ανάπτυξης, το οποίο διαφημίζει τα εκατομμύρια που ρίχνει στην αγορά, εφαρμόζει μια απίστευτη διαδικασία. Οι υποψήφιοι καλούνται να υποβάλλουν την αίτηση μέσω Διαδικτύου σε συγκεκριμένο χρόνο και επικρατεί αυτός που θα πατήσει πιο γρήγορα το κουμπί! Ενίοτε οι υπολογιστές του υπουργείου «πέφτουν» με αποτέλεσμα ο υποψήφιος να μένει με το κουμπί στο χέρι.

    Οι υπηρεσίες του υπουργείου Ανάπτυξης είναι ενήμερες για την αστεία διαδικασία, η οποία έχει μετατρέψει την ενίσχυση μιας επένδυσης σε λοταρία. Εξαιτίας της ανομβρίας στην αγορά, από την πρώτη ημέρα του Digimobile επικρατεί πανζουρλισμός: Χθες που κατατέθηκαν οι προσφορές για περιφέρεια Στερεάς Ελλάδος η διαδικασία έκλεισε μέσα σε 45 δευτερόλεπτα γιατί ο αριθμός των προτάσεων κάλυψε τον προϋπολογισμό!

    Σήμερα που υποβλήθηκαν προτάσεις για εννέα περιφέρειες ταυτόχρονα (Ανατολική Μακεδονία – Θράκη, Ηπειρος, Θεσσαλία, Ιόνια Νησιά, Δυτική Ελλάδα, Πελοπόννησος, Βόρειο Αιγαίο, Κρήτη) το σύστημα του υπουργείου Ανάπτυξης κατέρρευσε λίγα δευτερόλεπτα αφότου ξεκίνησε η διαδικασία.  Επικράτησε πανικός καθώς οι δεκάδες υποψήφιοι προσπαθούσαν να καταθέσουν τις αιτήσεις χωρίς αποτέλεσμα. Το ζήτημα είναι πως μέσα σε λίγα λεπτά είχαν υποβληθεί περισσότερες από 1.500 αιτήσεις από όσους τυχερούς μπορούσαν να συνδεθούν με το ΥΠΑΝ. Οι υπόλοιποι …πιστολέρο πρέπει να περιμένουν ένα άλλο πρόγραμμα.

    Αύριο, που κατατίθενται οι προτάσεις για την Αττική, αναμένεται να επαναληφθούν οι χθεσινές σκηνές. Οπως επισημαίνουν στελέχη της αγοράς, «ο μόνος τρόπος για να υποβάλεις εγκαίρως πρόταση χρηματοδότησης είναι να συγχρονιστείς με το ρολόι της Ειδικής Γραμματείας Ψηφιακής Σύγκλισης και να πατήσεις το κουμπί «Υποβολή» ενός 30 δευτερολέπτων»!

    Ποια θα ήταν η λύση; Οπως γνωρίζουν καλά στην Ειδική Γραμματεία Ψηφιακής Σύγκλισης, η λύση θα ήταν η αξιολόγηση και το «ξεσκαρτάρισμα» των προτάσεων με βάση ορισμένα κριτήρια. Ετσι θα περιορίζονταν και η δράση των «φασονατζήδων» οι οποίοι υποβάλλουν την ίδια πρόταση, για την ίδια εφαρμογή, για δεκάδες ή εκατοντάδες πελάτες με την ελπίδα πως (όπως στο Λαχείο…) θα κερδίσουν επαρκή αριθμό επιδοτήσεων για να κονομήσουν.

Αλλά ποιος ασχολείται σήμερα με τις επενδύσεις…